Trang Tử
Học thuậtThân thiện
Định nghĩa
- Danh từ riêng:
- Tên một triết gia lớn thời Chiến Quốc: Trang Tử (khoảng 369 – 286 TCN), tên thật là Trang Chu, là nhân vật trung tâm và là người phát triển học thuyết của phái Đạo Gia.
- Tên một bộ sách triết học kinh điển: Chỉ tác phẩm "Trang Tử" (còn gọi là "Nam Hoa Kinh"), ghi chép và phát triển tư tưởng của ông.
Ví dụ sử dụng
- Danh từ riêng:
- Tư tưởng "vô vi" của Lão Tử được Trang Tử kế thừa và phát triển sâu sắc hơn.
- Trang Tử thường dùng những ngụ ngôn hài hước, kỳ ảo để diễn đạt triết lý của mình.
Các cách sử dụng nâng cao
"Tư tưởng Trang Tử": chỉ hệ thống triết học đặc sắc do Trang Tử xây dựng, nhấn mạnh sự tự nhiên, tự do, xem thường danh lợi và sự hòa hợp với Đạo.
- Tư tưởng Trang Tử ảnh hưởng lớn đến văn hóa nghệ thuật và lối sống của người Việt xưa.
"Theo Trang Tử" / "Quan niệm của Trang Tử": dùng để dẫn ra một luận điểm, cách nhìn đặc trưng từ học thuyết của ông.
- Theo Trang Tử, "biết đủ là giàu", đừng để bản thân bị trói buộc bởi vật chất.
Biến thể và từ liên quan
- Đạo Gia/Đạo Gia: (Danh từ) Chỉ học phái triết học do Lão Tử sáng lập và được Trang Tử phát triển rực rỡ.
- Nam Hoa Kinh: (Danh từ) Tên gọi khác của bộ sách "Trang Tử".
- Trang Chu: (Danh từ riêng) Tên thật của Trang Tử.
Từ đồng nghĩa/Gần nghĩa
- Triết gia Đạo Gia: Cách gọi chung, nhưng khi nói "Triết gia Đạo Gia" thường có thể ngầm hiểu bao gồm cả Trang Tử.
- Tác giả "Nam Hoa Kinh": Cách gọi nhấn mạnh vào vai trò tác giả của ông.
Thành ngữ/Điển tích liên quan
"Giấc mộng Nam Kha" / "Giấc mộng hóa bướm": Những điển tích nổi tiếng xuất phát từ sách "Trang Tử", nói về sự hư ảo, không phân biệt rõ ràng giữa mộng và thực, giữa ta và vật.
- Cuộc đời phù du như giấc mộng Nam Kha trong truyện Trang Tử.
"Cái chết của Trang Tử": Thường dùng để chỉ thái độ an nhiên, tự tại, xem cái chết là một phần tự nhiên của sự sống.
- Ông ấy đón nhận bệnh tật với thái độ thanh thản, như cái chết của Trang Tử vậy.
"Trang Tử khóc vợ": Điển tích thể hiện quan niệm độc đáo của Trang Tử về sinh tử, ông gõ chậu mà hát khi vợ mất, xem đó là sự trở về với tự nhiên.
- Sử ký: ông tên Chu, người huyện Mông nước Lương thời Chiến Quốc, là nhân vật trung tâm của phái Đạo Gia, đã đưa đạo gốc thành một học phái ngang hàng với Nho Gia và Mặc Gia. Học thuyết của ông là phát triển học thuyết của Lão Tử. ông soạn sách hơn 10 vạn chữ, lời lẽ mông lung phóng túng, công kích đạo Nho, đạo Mặc. Sở Uy Vương nghe ông là người hiền bèn sai sứ mang hậu lễ đến đón ông, cho làm Tể Tướng. Trang Tử cười bảo sứ giả nước Sở: "Nghìn vàng là lợi to, khanh tướng là ngôi quý đấy, nhưng ông không thấy con bò lúc Tế giao hay sao ? nó được ăn mấy năm, được mặc đồ vóc thêu để đưa vào nhà Thái miếu. Lúc bấy giờ muốn làm con lợn nhỏ có được không ? ông đi ngay cho, đừng làm bẩn đến ta, ta chỉ chơi đùa trong nơi ngòi vắng để tự vui, không để cho kẻ có nước trói buộc, trọn đời không ra làm quan để thỏa chí ta."